Red Light Therapy voor jouw mondgezondheid

Wilma legt uit:

Roodlichttherapie voor je tanden, tandvlees en mondgezondheid

Roodlichttherapie heeft snel een vaste plek veroverd als een natuurlijke en krachtige behandeling voor allerlei gezondheidsklachten. Denk aan huidproblemen, spierherstel en zelfs fibromyalgie.

Wat veel mensen niet weten, is dat diezelfde therapie ook veel kan betekenen voor je mond. Het kan helpen bij terugtrekkend tandvlees, gevoelige tanden, ontstekingen, pijn en nog veel meer.

In deze blog lees je welke voordelen van roodlichttherapie voor de mondgezondheid wetenschappelijk onderbouwd zijn. We sluiten af met de praktische toepassing, zodat je weet hoe je zelf aan de slag kunt gaan.

Wat je in deze blog gaat lezen

Hoe roodlichttherapie de mondgezondheid verbetert

1. Terugtrekkend tandvlees herstellen met roodlichttherapie
2. Ontstekingen en pijn verlichten met rood licht voor het tandvlees
3. Sneller herstel na tandheelkundige ingrepen met roodlichttherapie
4. Gevoelige tanden behandelen met roodlichttherapie
5. Roodlichttherapie tegen bacteriële infecties en tandplak

Roodlichttherapie voor veelvoorkomende tandheelkundige aandoeningen

1. Roodlichttherapie bij parodontitis en ontstoken tandvlees
2. Mondzweren en mucositis behandelen met roodlichttherapie
3. Herstel van gebarsten tanden, botgroei en dentine-regeneratie met rood licht
4. Wondgenezing na het trekken van tanden met roodlichttherapie
5. Temporomandibulaire stoornissen (TMD) behandelen met rood licht

Meer toepassingen uit recent onderzoek

1. Minder pijn bij een beugel
2. Betere integratie van implantaten
3. Mucositis voorkomen: opgenomen in internationale richtlijnen
4. Burning Mouth Syndrome (brandende mond)
5. Droge mond

Wat is roodlichttherapie?

Voordat we naar de tandheelkundige voordelen kijken, is het handig om te weten wat roodlichttherapie eigenlijk is. Deze therapie maakt gebruik van rood en nabij-infrarood licht. Dat licht dringt diep door de huid heen en bereikt de onderliggende weefsels en organen. Daar zet het verschillende biologische processen in gang, vooral in de mitochondriën, de kleine energiefabrieken van onze cellen.

Zodra de mitochondriën rood licht absorberen, worden ze efficiënter in het produceren van adenosinetrifosfaat (ATP). ATP is de energiebron van de cel. Dankzij die extra energie gaat genezing sneller, nemen ontstekingen af en herstelt weefsel beter. Dat zijn precies de factoren die je nodig hebt om je mondgezondheid te behouden en te verbeteren. (1)

Roodlichttherapie is niet hetzelfde als infraroodtherapie, die alleen warmte produceert.

Waarom mondgezondheid belangrijk is

Een gezonde mond gaat over meer dan een stralende glimlach. Je mond is de toegangspoort tot de rest van je lichaam, en een slechte mondhygiëne kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen.

Onderzoek toont bijvoorbeeld aan dat parodontitis (tandvleesontsteking) gelinkt is aan hartaandoeningen, diabetes, luchtweginfecties en zelfs complicaties tijdens de zwangerschap. (2)

Goed voor je mond zorgen is daarom cruciaal. Niet alleen voor je tanden en tandvlees, maar voor je algehele welzijn.

Hoe roodlichttherapie bijdraagt aan de mondgezondheid

Terugtrekkend tandvlees herstellen met roodlichttherapie

Een interessante toepassing van roodlichttherapie in de tandheelkunde is de mogelijkheid om tandvleesweefsel terug te laten groeien. Terugtrekkend tandvlees komt veel voor. Parodontitis is vaak de oorzaak, maar ook te hard poetsen of erfelijke factoren kunnen een rol spelen.

Roodlichttherapie is hier een veilig alternatief, omdat het de cellen in het tandvleesweefsel aanzet tot regeneratie. Een studie gepubliceerd in Materials (Basel) toonde aan dat roodlichttherapie oxidatieve stress en ontstekingen in gingivale fibroblasten (de cellen die tandvleesweefsel vormen) aanzienlijk verminderde. Tegelijkertijd nam apoptose (celdood) af en werd gezonder tandvlees bevorderd. (3)

Ontstekingen en pijn verlichten met rood licht voor het tandvlees

Ontsteking is een natuurlijke reactie van het lichaam op een verwonding of infectie. Wanneer een ontsteking chronisch wordt, kan dit leiden tot weefselschade en ziekte. Omdat het ontstekingen vermindert, is roodlichttherapie bijzonder effectief bij aandoeningen zoals gingivitis en parodontitis. (4)

Naarmate de ontsteking afneemt, verminderen ook de bijbehorende klachten, zoals gezwollen, bloedend en pijnlijk tandvlees.

Roodlichttherapie is ook een krachtig middel tegen pijn. Dit pijnstillende effect komt voort uit het feit dat het licht ontstekingen remt en de aanmaak van endorfine stimuleert, de natuurlijke pijnstillers van het lichaam. (5)

Of je nu herstelt van een tandheelkundige ingreep of te maken hebt met een chronische aandoening zoals kaakklachten (TMD), roodlichttherapie kan aanzienlijke verlichting bieden. (6)

Sneller herstel na tandheelkundige ingrepen met roodlichttherapie

Tandheelkundige ingrepen kunnen gepaard gaan met behoorlijk wat pijn en een lange herstelperiode. Dit geldt vooral voor chirurgie zoals het trekken van tanden en wortelkanaalbehandelingen. Roodlichttherapie kan het herstel versnellen door de bloedtoevoer naar het getroffen gebied te verbeteren en de energieproductie in de cellen te verhogen. (7)

In een onderzoek onder patiënten bij wie tanden waren getrokken, genazen de mensen die roodlichttherapie kregen sneller en hadden ze minder pijn dan de mensen die de therapie niet kregen. (8)

De verklaring is dat roodlichttherapie het herstel en de regeneratie van weefsel bevordert. Dit verlaagt de kans op complicaties zoals infecties of alveolitis (droge kas). (9)

Gevoelige tanden behandelen met roodlichttherapie

Gevoelige tanden komen veel voor en kunnen het eten of drinken van iets kouds, warms of zoets tot een onaangename ervaring maken. Terugtrekkend tandvlees is vaak de oorzaak, waardoor het gevoelige dentine (tandbeen) bloot komt te liggen. Roodlichttherapie kan helpen deze gevoeligheid te verminderen door het dentine te versterken en de groei van tandvleesweefsel te stimuleren. (10)

Roodlichttherapie tegen bacteriële infecties en tandplak

De antibacteriële eigenschappen van lichttherapie zijn een andere reden waarom het steeds populairder wordt in de tandheelkunde. Rood licht dringt diep door in de weefsels om ontstekingen te verminderen en weefselregeneratie te bevorderen. Blauw licht kan daarnaast heel gericht worden ingezet om schadelijke bacteriën in de mond te doden.

Onderzoek toont aan dat blootstelling aan blauw licht bepaalde parodontale pathogenen bijna volledig kan elimineren. Dit maakt blauwlichttherapie bijzonder effectief in specifieke gevallen van bacteriële infecties zoals gingivitis en parodontitis.

Samen met rood licht vormt blauw licht een krachtig duo. Het blauwe licht doodt bacteriën en vermindert tandplak, terwijl het rode licht de ontstekingsreactie zo klein mogelijk houdt en de genezing van het omringende weefsel bevordert. (11) (12)

Roodlichttherapie voor specifieke tandheelkundige aandoeningen

1. Roodlichttherapie bij parodontitis en ontstoken tandvlees

Parodontitis kan een ernstige infectie van het tandvlees zijn. Als het niet snel wordt behandeld, kan het leiden tot tandverlies. De traditionele behandeling bestaat uit een diepe reiniging, antibiotica en soms chirurgie. Roodlichttherapie biedt een veilig alternatief, omdat het de onderliggende oorzaak van de ziekte aanpakt: ontsteking en bacteriële infectie. (4)

Door ontstekingen te verminderen en weefselregeneratie te bevorderen, helpt roodlichttherapie de progressie van parodontitis te stoppen. Het stimuleert ook de aanmaak van collageen, wat cruciaal is om het tandvlees stevig te houden.

2. Mondzweren en mucositis behandelen met roodlichttherapie

Mondzweren, ook wel aften genoemd, zijn pijnlijk en genezen vaak langzaam. Roodlichttherapie kan de genezing versnellen door ontstekingen te verminderen en weefselherstel te bevorderen. Dit maakt het een effectieve behandeling voor terugkerende aften en voor mucositis, een pijnlijke bijwerking van chemotherapie waarbij de slijmvliezen in de mond ontstoken raken. (13)

Recente klinische inzichten uit april 2025 versterken dit beeld. Een nieuwe studie bij menselijke patiënten met kanker in het hoofd-halsgebied toonde aan dat roodlichttherapie de ernst van mucositis duidelijk vermindert en de genezing versnelt. Dit gold zowel voor directe toepassing in de mond (intra-oraal) als voor externe toepassing met huidcontact. Patiënten rapporteerden ook minder pijn en een betere kwaliteit van leven tijdens hun behandeling.

Deze resultaten bevestigen niet alleen dat roodlichttherapie werkt bij mondzweren, ze onderstrepen ook hoe belangrijk regelmatige toepassing is voor een optimale verlichting van klachten. (17)

3. Herstel van gebarsten tanden, botgroei en dentine-regeneratie met rood licht

Grote barsten in tanden vereisen professionele hulp van de tandarts. Kleine barstjes en verzwakt glazuur kunnen echter baat hebben bij roodlichttherapie. Het licht stimuleert de odontoblasten, de cellen die verantwoordelijk zijn voor de vorming van dentine. (10)

Nabij-infrarood (NIR) licht helpt niet alleen bij het herstellen van dentine, het bevordert ook de botgroei. Dit gebeurt doordat het licht een bepaald eiwit afbreekt, wat processen activeert die de botgroei versnellen. (14)

Dankzij deze herstellende eigenschappen kan roodlichttherapie helpen tanden en botten te versterken en verdere schade te voorkomen. (16)

4. Wondgenezing na het trekken van tanden met roodlichttherapie

Een tand of kies kan getrokken worden vanwege bederf, schade of ruimtegebrek in de mond. In alle gevallen blijft er een pijnlijke wond achter die tijd nodig heeft om te genezen. Roodlichttherapie kan dat proces versnellen door de bloedcirculatie te verbeteren en ontstekingen te verminderen. (9)

Ook het risico op infectie wordt kleiner, wat roodlichttherapie tot een waardevol hulpmiddel maakt bij de nazorg van een extractie. (8)

5. Temporomandibulaire stoornissen (TMD) behandelen met rood licht

TMD is een aandoening die het kaakgewricht en de spieren eromheen aantast. Het resultaat is pijn, stijfheid en moeite met kauwen. Roodlichttherapie heeft aangetoond pijn te verminderen en de functie te verbeteren bij patiënten met TMD, door de bloedtoevoer te bevorderen en ontstekingen in het getroffen gebied te verminderen. (15)

Regelmatige behandelingen met roodlichttherapie kunnen helpen de symptomen onder controle te houden en de kwaliteit van leven te verbeteren voor mensen die aan deze aandoening lijden.

Meer toepassingen uit recent onderzoek

Naast de bovenstaande toepassingen is er de afgelopen jaren veel onderzoek gedaan naar andere gebieden van de mondzorg. In de wetenschappelijke literatuur wordt roodlichttherapie meestal fotobiomodulatie genoemd. Goed om te weten: een groot deel van deze onderzoeken is uitgevoerd in de tandartspraktijk of het ziekenhuis, vaak met een laser met lage intensiteit. De resultaten zijn daarom niet altijd direct te vertalen naar thuisgebruik, maar ze laten wel zien hoe breed het effect van rood en nabij-infrarood licht in de mond is bestudeerd.

1. Minder pijn bij een beugel

Iedereen die een beugel draagt, kent de pijnlijke dagen nadat deze is geplaatst of aangedraaid. Een systematische review van 13 gerandomiseerde onderzoeken keek naar welke golflengten het beste werken tegen deze pijn. In de meeste onderzoeken kwam nabij-infrarood licht van 780 tot 830 nm naar voren als het meest effectieve bereik. De onderzoekers merken wel op dat de pijnvermindering na 24 uur niet aantoonbaar afhankelijk was van de golflengte. (18)

Volgens een recent overzicht ondersteunen verschillende systematische reviews het effect van fotobiomodulatie op zowel pijn als de snelheid waarmee tanden bewegen tijdens een behandeling met een beugel. Tegelijkertijd variëren de gebruikte protocollen sterk en ontbreekt een duidelijke richtlijn voor de praktijk nog. (19)

2. Betere integratie van implantaten

Na plaatsing moet een implantaat stevig vastgroeien in het kaakbot. Omdat rood en nabij-infrarood licht de botgroei stimuleert, hebben onderzoekers bekeken of het dit proces kan ondersteunen. In een overzicht van 15 klinische studies kon het licht in alle gevallen veilig rond het implantaat worden toegepast, zonder bijwerkingen. Zes onderzoeksgroepen zagen een aantoonbaar betere stabiliteit van het implantaat, bij golflengten van 618 tot 1064 nm en met zowel laser als led. (20)

Een gepoolde analyse uit 2024 van 26 studies met in totaal 571 patiënten schetst een genuanceerder beeld. Bij de ene meetmethode (Periotest) was de stabiliteit aantoonbaar beter en nam ook de botdichtheid toe. Bij een andere meetmethode (ISQ), botverlies rond het implantaat en overleving van het implantaat, was er geen duidelijk verschil met de controlegroep. (21) Het bewijs is hier dus veelbelovend, maar nog niet onomstotelijk.

3. Mucositis voorkomen: opgenomen in internationale richtlijnen

Het sterkste bewijs voor lichttherapie in de mond komt uit de oncologie. De internationale organisaties MASCC en ISOO hebben het beschikbare onderzoek systematisch beoordeeld en bevelen fotobiomodulatie in de mond aan om orale mucositis te voorkomen. Die aanbeveling geldt voor volwassen patiënten die een stamceltransplantatie ondergaan en voor patiënten die bestraling krijgen in het hoofd-halsgebied, met of zonder chemotherapie. (22)

Dit sluit aan bij de studie uit april 2025 die we eerder in deze blog bespraken. Toepassing tijdens een kankerbehandeling gebeurt altijd in overleg met het behandelteam.

4. Burning Mouth Syndrome (brandende mond)

Bij het Burning Mouth Syndrome is er sprake van een chronisch branderig of pijnlijk gevoel in het mondslijmvlies, zonder dat er iets zichtbaar is. Een systematische review met gepoolde analyse van gerandomiseerde onderzoeken toonde aan dat de pijn meer afnam in de fotobiomodulatiegroep dan in de controlegroep. Ook de kwaliteit van leven verbeterde meer. Vooral protocollen met rood licht gaven goede resultaten. (23)

5. Droge mond

Speeksel beschermt je tanden en tandvlees. Een droge mond (xerostomie) is daarom niet alleen onprettig, maar ook een risico voor je gebit. Een systematische review van 11 studies vond dat behandelingen met nabij-infrarood licht van 790 tot 830 nm, een vermogen van 30 tot 120 mW en een energiedichtheid onder 30 J/cm2 geassocieerd waren met verbetering van een droge mond en een verhoogde speekselproductie. De onderzoekers noemen de therapie effectief, veilig en niet-invasief, maar geven ook aan dat er nog geen overeenstemming is over de beste instellingen. (24)

Een aanvulling, geen vervanging

Hoe veelbelovend het onderzoek ook is, roodlichttherapie vervangt de basis niet. Twee keer per dag poetsen met (fluoride)tandpasta, dagelijks rageren of flossen en regelmatig een bezoek aan de tandarts of mondhygiënist blijven het fundament van een gezonde mond. Zie rood licht als een waardevolle extra daarop.

Praktische toepassing: roodlichttherapie voor de mondgezondheid

Ben je nieuwsgierig geworden naar wat rood licht voor jouw mondgezondheid kan betekenen? Dan ben je niet de enige. Steeds meer mensen maken roodlichttherapie onderdeel van hun dagelijkse mondverzorging, gewoon vanuit huis. Maar hoe pak je dat aan?

De kracht van de huidcontactmethode

Bij de huidcontactmethode plaats je het lichttherapieapparaat direct tegen de huid. Dit verbetert de dieptewerking van het licht aanzienlijk.

Prof. dr. Reem Hanna (specialist kaakchirurg) benadrukt dat lichte druk met het apparaat de penetratie van het licht nog verder verhoogt. Dit maakt behandelingen effectiever, vooral voor dieper gelegen weefsels zoals kaakbot en tandvlees.

Deze methode is essentieel voor optimale resultaten bij tandheelkundige toepassingen, zoals het bevorderen van botregeneratie en pijnverlichting na ingrepen.

Effectieve golflengten en doseringen voor resultaat

In de onderzoeken die in deze blog aan bod komen, worden de exacte golflengten niet altijd vermeld. Waar dat wel het geval is, valt op dat 630 nm en 660 nm vaak worden gebruikt voor rood licht, en 810 nm en 830 nm voor nabij-infrarood licht. Het combineren van verschillende golflengten blijkt hierbij effectiever te zijn.

Kijkend naar doseringen zien we 1 tot 10 J/cm2 voor oppervlakkige weefsels en 10 to 50 J/cm2 voor diepere weefsels en pijnverlichting.

Als we dat vertalen naar de Vivo Torch 2.0, die dankzij het opzetstuk bij uitstek geschikt is voor het behandelen van het gebit, ziet de behandeltijd er als volgt uit:

1. Bij 1 tot 10 J/cm2: 30 seconden tot 4 minuten met huidcontact
2. Bij 10 tot 50 J/cm2: 4 minuten tot 20 minuten met huidcontact (eventueel verdeeld over meerdere sessies)

Roodlichttherapie thuis: voordelen en toepassingen

Dankzij technologische vooruitgang kun je nu eenvoudig thuis profiteren van roodlichttherapie. Je gaat simpelweg voor je paneel zitten en opent je mond, zodat het licht direct op je mondslijmvlies, tanden en tandvlees schijnt.

Een roodlichttherapielamp die direct contact maakt met de huid is vaak effectiever, omdat bij de contactmethode het licht dieper in het weefsel doordringt. Houd je BioPhoton simpelweg tegen je kaak.

Als je heel gericht aan je mondgezondheid wilt werken, is de Torch 2.0 verreweg de beste keuze. Dit compacte, draadloze apparaat is ook veilig te gebruiken met de huidcontactmethode. Dankzij het handige verlengstuk kun je plaatsen in de mond behandelen die lastig te bereiken zijn met een hoge dosis licht.

Apparaten zoals de Vivo Torch 2.0 zijn ontworpen voor zowel persoonlijk als professioneel gebruik en combineren rode, nabij-infrarode en optioneel blauwe golflengten. Het licht dringt diep door in de orale weefsels, stimuleert de gezondheid van het tandvlees, vermindert ontstekingen en doodt schadelijke bacteriën.

Kies voor de beste resultaten voor korte, dagelijkse sessies. Zelfs een paar minuten per dag kan op de lange termijn een groot verschil maken voor je mondgezondheid. Studies bevestigen keer op keer dat roodlichttherapie veilig is. Toch is het verstandig om vooraf je tandarts te raadplegen.

De toekomst van roodlichttherapie in de tandheelkunde

Het gebruik van roodlichttherapie in de tandheelkunde is nog relatief nieuw, maar het onderzoek en het klinische bewijs voor de voordelen groeien snel. Naarmate meer studies de effectiviteit bevestigen, verwacht ik dat roodlichttherapie uiteindelijk een standaardonderdeel van de tandheelkundige zorg zal worden.

Van het herstellen van tandvlees en het verlichten van pijn tot het versnellen van de genezing en het bestrijden van bacteriën: roodlichttherapie staat op het punt de manier waarop we naar mondgezondheid kijken fundamenteel te veranderen!

Bronnen

1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3972568/
2. https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/adult-health/in-depth/dental/art-20047475
3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8233986/
4. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24617449/
5. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27419354/
6. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6530159/
7. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32198660/
8. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8276937/
9. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8164900/
10. https://link.springer.com/article/10.1134/S1054660X10130153
11. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3882849/
12. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26241781/
13. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7736945/
14. https://www.nature.com/articles/s41368-022-00207-y
15. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6530159/
16. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC10253352/
17. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11989608/
18. https://www.em-consulte.com/article/1415172/a-systematic-review-of-the-effective-laser-wavelen
19. https://wjgnet.com/2222-0682/full/v13/i5/379.htm
20. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10024586/
21. https://doaj.org/article/6595bc314f374e88bef521247e43cf11
22. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31286228/
23. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9148274/
24. https://digibug.ugr.es/handle/10481/87509

    Zorg goed voor jezelf!
    Wilma